იმოგზაურეთ და გადაკვეთეთ საზღვარი მოწყობილობებით

1. შექმენით ტელეფონისა და ლეპტოპის სარეზერვო ასლი: ნახეთ ჩართეთ ტელეფონის სარეზერვო ასლი. ასლი ისეთ კომპიუტერზე ან დაშიფრულ დისკზეც შექმენით, რომელიც სახლში რჩება და არა იმავე ჩანთაში: ღრუბლოვანი სარეზერვო ასლი მოგზაურობის დროსაც გრძელდება.
2. წაშალეთ ის, რაც მოგზაურობისას არ გჭირდებათ: ფაილები, ფოტოები, მიმოწერა, ბრაუზერის ისტორია. შემდეგ ფოტოების, ფაილებისა და მესენჯერების აპლიკაციებში Recently Deleted ან წაშლილი ფაილების საქაღალდეც დააცარიელეთ. თუ ფოტოები iCloud Photos-სა ან Google Photos-თან სინქრონიზდება, ტელეფონიდან წაშლა მათ ღრუბლიდანაც შლის: ჯერ სახლში დარჩენილ ასლში გადაიტანეთ.
3. თუ შეგიძლიათ, იმოგზაურეთ ცალკე ტელეფონით ან ლეპტოპით, რომელზეც მხოლოდ საჭირო ინფორმაციაა. ვისაც თქვენთან დაკავშირება სჭირდება, უთხარით, როგორ დაგიკავშირდნენ ამ მოწყობილობაზე.
4. დაშიფრეთ ლეპტოპის დისკი და გამოიყენეთ გრძელი პაროლები, რომლებიც ზეპირად იცით: ნახეთ დაშიფრეთ დისკი და შეინახეთ აღდგენის გასაღები.
5. წასვლამდე ყველა მოწყობილობა და აპლიკაცია განაახლეთ.
6. ბილეთები და ჯავშნები ამობეჭდეთ, რომ გზაში ტელეფონის განბლოკვა არ მოგიწიოთ.
7. უთხარით სანდო ადამიანს, როდის გადაკვეთთ საზღვარს და როდის დაუკავშირდებით შემდეგ.

დამალვას წაშლა სჯობს. დამალული რამ მხოლოდ ზერელე დათვალიერებისას არ ჩანს; ვერ ვიპოვეთ წყარო, რომლის მიხედვითაც ის სასამართლო ექსპერტიზის ხელსაწყოებით ჩხრეკას გაუძლებს. თითქმის ცარიელმა ტელეფონმა ან მესენჯერის არქონამ შეიძლება თავადაც გააჩინოს კითხვები; არცერთი წყარო არ ამბობს, რამდენად ხშირად. გადაწყვიტეთ თქვენი გეგმის მიხედვით.

1. წაშალეთ იმ ადამიანების კონტაქტები, ვისაც ეს შეიძლება საფრთხეს უქმნიდეს. კონტაქტები მესენჯერებთან, ღრუბლოვან ანგარიშებთან და SIM ბარათთანაც სინქრონიზდება, ამიტომ ისინიც შეამოწმეთ.
2. წაშალეთ მგრძნობიარე მიმოწერა და გამოდით Signal-ის ჯგუფებიდან, რომლებიც მოგზაურობისას არ გჭირდებათ; მოგვიანებით შეიძლება ისევ დაგამატონ.
3. თუ ჯგუფის ადმინისტრატორი ხართ, ჯგუფებს ისეთი სახელები დაარქვით, რომლებიც არაფერს ამხელს.
4. იმ ჩატებში, რომლებსაც ტოვებთ, ჩართეთ თვითწაშლადი შეტყობინებები: ნახეთ ჩართეთ თვითწაშლადი შეტყობინებები.
5. შეამოწმეთ მოწყობილობაზე არსებული ფოტოები და ჩამოტვირთვები: რაც ჩამოტვირთეთ, მასზე ინახება და შეიძლება მის სარეზერვო ასლებშიც იყოს.

რასაც წაშლით, მეორე ადამიანთან და სარეზერვო ასლებში რჩება. თქვენი გაგზავნილი შეტყობინებები მის ჩატში რჩება.

1. საგუშაგომდე ტელეფონი და ლეპტოპი მთლიანად გამორთეთ; ძილის რეჟიმი არ კმარა.
2. ნუ დაეყრდნობით იმას, რომ ტელეფონი გარკვეული დროის შემდეგ თავად გადაიტვირთება: Freedom of the Press Foundation-ის ცნობით, სასამართლო ექსპერტიზის ხელსაწყოების ერთი მწარმოებელი ამტკიცებს, რომ iPhone-ის ავტომატურ გადატვირთვას გვერდს უვლის.
3. გადაკვეთის დროს გამორთეთ სახით და თითის ანაბეჭდით განბლოკვა: ნახეთ გამორთეთ სახით და თითის ანაბეჭდით განბლოკვა.
4. დაფიქრდით, ხომ არ ჩართოთ iPhone-ზე Lockdown Mode ან Android-ზე Advanced Protection: სასამართლო ექსპერტიზის ხელსაწყოები, როგორც წესი, დამტენის პორტით უერთდება ტელეფონს.
5. უსაფრთხოების შემოწმებისას მოწყობილობებს თვალი ადევნეთ.

გამორთვა მხოლოდ მანამ გეხმარებათ, სანამ მოწყობილობა გამორთულია. თუ ვინმეს განუბლოკავთ, ან განბლოკილ მდგომარეობაში წაგართმევენ, მასზე ყველაფრის წაკითხვა შეიძლება.

1. მაშინვე ჩაიწერეთ, რა მოხდა: როდის, რამდენ ხანს, რა გაუკეთეს მოწყობილობას და რა მიუერთეს.
2. ამ მოწყობილობით მგრძნობიარე საქმეს ნუ გააკეთებთ. სხვა, სანდო მოწყობილობიდან შეამოწმეთ ანგარიშებში შესვლების ისტორია და, რასაც ვერ ცნობთ, ყველაფერს სქრინშოტი გადაუღეთ.
3. იმავე სანდო მოწყობილობიდან გამოდით ყველა სესიიდან და შეცვალეთ მნიშვნელოვანი პაროლები: ნახეთ გამოდით ყველა სხვა მოწყობილობიდან. თუ მოწყობილობა ხელისუფლების წარმომადგენლებმა წაიღეს, EFF გირჩევთ, ჯერ იურისტს ესაუბროთ.
4. სანამ მოწყობილობას ქარხნულ პარამეტრებზე დააბრუნებთ ან შეცვლით, ექსპერტის დახმარება მიიღეთ: ნახეთ იცოდეთ, სად მიიღოთ ექსპერტის დახმარება.
5. ყურადღება მიაქციეთ ყალბ პროფილებს, რომლებიც თქვენი სახელით თქვენს მეგობრებს უკავშირდება.

CPJ გირჩევთ, თუ შეგიძლიათ, წაღებული მოწყობილობა შეცვალოთ, რადგან ქარხნულ პარამეტრებზე დაბრუნებამ შეიძლება ჯაშუშური პროგრამა ვერ წაშალოს. ახალი ტელეფონის ამოცნობაც კი შეიძლება მისი SIM ბარათითა და ნომრით.